Διανύουμε το δεύτερο 24ωρο του νέου πολέμου που ξέσπασε στη Μέση Ανατολή, με την επίθεση των ΗΠΑ και του Ισραήλ στο Ιράν και τα αντίποινα της Τεχεράνης. Αν και ουδείς μπορεί να προβλέψει τι θα συμβεί τις επόμενες ώρες ή μέρες, ο χρόνος που έχει περάσει μετά το αρχικό σοκ επιτρέπει τα πρώτα συμπεράσματα. Και μάλιστα, με αρκετό βαθμό βεβαιότητας.
1. «Τελική λύση» σημαίνει μακρόχρονος πόλεμος
Εφόσον Τραμπ και Νετανιάχου επιμείνουν στη γραμμή της «τελικής λύσης», που δεν είναι άλλη από τη συντριβή του ιρανικού καθεστώτος και τη συνθηκολόγησή του, τότε είναι σχεδόν βέβαιο ότι η Τεχεράνη θα αναγκαστεί επίσης να τα παίξει όλα για όλα. Παρά τη στρατιωτική της υστέρηση, είναι σε θέση να παρατείνει τις συγκρούσεις για μήνες ή και χρόνια. Η μικροσκοπική Γάζα, άλλωστε, άντεξε δύο χρόνια, ενώ η Ουκρανία μπήκε ήδη στον πέμπτο.
2. Υπάρχει, ακόμη, χρόνος για ένα συμβιβασμό
Παρά τα σκληρά λόγια και την υπόσχεση για εκδίκηση, τα (εναπομείναντα) κορυφαία στελέχη του ιρανικού καθεστώτος έχουν ήδη στείλει μήνυμα πως είναι πρόθυμα να επανέλθουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, εφόσον η άλλη πλευρά δείξει «ειλικρινή διάθεση». ΗΠΑ και Ισραήλ θα μπορούσαν να παρουσιάσουν την εξόντωση του Αγιατολάχ Χαμενεΐ και κορυφαίων στρατιωτικών και πολιτικών παραγόντων ως νίκη και να συναινέσουν – και ο Τραμπ άφησε ήδη μισάνοιχτο ένα «παράθυρο».
3. Ο χρόνος, όμως, κυλά σε βάρος του Τραμπ
Εφόσον οι συγκρούσεις συνεχιστούν και κλιμακωθούν, οι Ιρανοί μπορεί να έχουν τις πιο σοβαρές απώλειες, αλλά ο πρόεδρος των ΗΠΑ είναι αυτός που θα αντιμετωπίσει το πιο μεγάλο πολιτικό πρόβλημα. Το 2026, εξάλλου, είναι χρονιά ενδιάμεσων εκλογών και κάθε μέρα που περνά η ήττα γίνεται πιο ορατή στον ορίζοντα, καθώς η πλειοψηφία των Αμερικανών λέει «όχι» σε αυτόν τον πόλεμο, ενώ κορυφαία στελέχη του MAGA έχουν βγει… στα κάγκελα.
4. ΗΠΑ και Ισραήλ έχουν, για την ώρα, το πάνω χέρι
Οι πρώτες ώρες του πολέμου επιβεβαίωσαν την τεράστια στρατιωτική και τεχνολογική υπεροχή των επιτιθέμενων. ΗΠΑ και Ισραήλ όχι μόνο έχουν καταφέρει να αποκτήσουν σχεδόν πλήρη υπεροχή στον αέρα και να πλήξουν καίριους στόχους, αλλά αποδεικνύουν ότι οι μυστικές τους υπηρεσίες έχουν διεισδύσει βαθιά στους κόλπους του καθεστώτος, το οποίο εμφανίζεται διάτρητο και εκτεθειμένο – όπως συνέβη και με τη Χεζμπολάχ στον Λίβανο.
5. Το Ιράν διατηρεί ένα υπολογίσιμο οπλοστάσιο
Οι εκτιμήσεις ως το πρωί του Σαββάτου έκαναν λόγο για χιλιάδες πυραύλους, διαφόρων τύπων και βεληνεκούς, που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε αυτό τον πόλεμο. Επίσης, το Ιράν είναι πρωτοπόρο στην τεχνολογία των drones, ενώ διαθέτει μικρές και ευέλικτες ναυτικές δυνάμεις που μπορούν να απειλήσουν οτιδήποτε κινείται στον Περσικό και τα Στενά του Ορμούζ. Μέχρι στιγμής, έχει χρησιμοποιηθεί ένα μικρό κλάσμα του οπλοστασίου του.
6. Το καθεστώς της Τεχεράνης διαθέτει ισχυρή υποδομή
Όσοι ελπίζουν ότι το καθεστώς θα πέσει από τα μέσα εν μέσω βομβαρδισμών πλανώνται πλάνη οικτρά. Οι εφεδρείες του είναι πολύ μεγάλες, ενώ η κοινωνική του βάση παραμένει ισχυρή, όπως απέδειξαν οι συγκεντρώσεις εκατοντάδων χιλιάδων τόσο μετά τη δολοφονία του Χαμενεΐ όσο και πρόσφατα. Ακόμη και εκείνοι που το μισούν, δύσκολα θα δεχτούν να χαρακτηριστούν ως «πράκτορες του Σατανά» ή να στηρίξουν τον διάδοχη του μισητού Σάχη.
7. Ο κόσμος του Σιϊτικού Ισλάμ «βράζει»
Η Τεχεράνη έχει δίκιο να ισχυρίζεται πως ο δολοφονηθείς Αγιατολάχ δεν ήταν απλώς ο ηγέτης του Ιράν, αλλά ένα σύμβολο για εκατομμύρια Σιΐτες Μουσουλμάνους στην ευρύτερη περιοχή. Η έκρυθμη κατάσταση στο Ιράκ και το Πακιστάν (που βρίσκεται σε πόλεμο με τους Αφγανούς Ταλιμπάν) αποδεικνύουν του λόγου το αληθές. Μπορεί, λοιπόν, το Ιράν να συσπείρωσε τις (Σουνιτικές) κατά βάση χώρες του Κόλπου με τους πυραύλους εναντίον τους, αλλά αυτή είναι η μία πλευρά του νομίσματος.
8. Στη Δύση δεν υπάρχουν ρωγμές σε αυτό τον πόλεμο
Οι παλαιότεροι θα θυμούνται πως το 2003, όταν ο υιός Μπους είχε εισβάλει στο Ιράκ μαζί με τη «συμμαχία των προθύμων», υπήρξαν έντονες αντιδράσεις και στο στρατόπεδο της Δύσης – ειδικά από Γαλλία και Γερμανία. Αυτή τη φορά, όμως, οι «ρωγμές» είναι, για την ώρα, ανεπαίσθητες: Βερολίνο, Παρίσι, Βρυξέλλες και Λονδίνο έχουν ταχθεί υπέρ της αλλαγής καθεστώτος στο Ιράν, ενώ ο «πολύς» Καναδός πρωθυπουργός δήλωσε πως στέκεται «στο πλευρό των ΗΠΑ».
9. Ρωσία και Κίνα «μετρούν» τα υπέρ και κατά
Η αντίδραση Μόσχας και Πεκίνου είναι μάλλον ήπια και «άσφαιρη». Πέρα από την καταδίκη, Πούτιν και Σι έχουν αποφύγει να δεσμευτούν ή να υπονοήσουν πως είναι διατεθειμένοι να συνδράμουν με οποιονδήποτε τρόπο το καθεστώς του Ιράν, έστω κι αν είναι πολύτιμος σύμμαχός τους. Στην πορεία, βεβαίως, αυτό μπορεί να αλλάξει, ειδικά εάν ο πόλεμος αποδειχθεί μακρόχρονος – για την ώρα, όμως, μάλλον πιστεύουν πως τα κατά μιας εμπλοκής είναι περισσότερα από τα υπέρ.
10. Το διεθνές δίκαιο είναι οριστικά νεκρό
Τραμπ και Νετανιάχου έχουν καταστήσει απολύτως σαφές πως δεν υπολογίζουν το διεθνές δίκαιο ούτε έχουν καμία πρόθεση να απολογηθούν απέναντι στον ΟΗΕ ή άλλους διεθνείς οργανισμούς. Πρόκειται για μια καθαρή στάση – σε αντίθεση με κάποιους άλλους, που ενώ κάνουν «γαργάρα» την κατάφωρη παραβίαση της ανεξαρτησίας και κυριαρχίας μιας χώρας, ταυτόχρονα επικαλούνται το «διεθνές δίκαιο». Προφανώς το κάνουν γιατί δεν αισθάνονται επαρκώς ισχυροί για να του βάλουν το τελευταίο καρφί στο φέρετρο – αργά ή γρήγορα, όμως, θα αναγκαστούν να το κάνουν. Γιατί αυτό το δίκαιο, που είναι πολυτραυματίας εδώ και δεκαετίες, είναι πλέον οριστικά νεκρό.
Live όλες οι εξελίξεις στα nea.gr
