To μήνυμα είχε σταλεί εδώ και μέρες: μη φοβάστε, δεν θα βγει τίποτα από τη συνάντηση, δεν θα κάνουμε ουσιαστικές συζητήσεις, υπάρχουν άλλωστε αμετακίνητες κόκκινες γραμμές, ο λόγος που συναντιόμαστε είναι για να διατηρήσουμε ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας, και να δίνουμε την εντύπωση στον Τραμπ ότι κάτι κινείται, μην τύχει και τα πάρει και τρέχουμε.
Κανείς από τους δύο ηγέτες δεν θα διακινδυνεύσει να κάνει μια υποχώρηση, ή έναν συμβιβασμό, που μπορεί να του κοστίσει ακριβά στο εσωτερικό μέτωπο, προειδοποιούσαν και οι πολιτικοί αναλυτές. Αντιθέτως, όσο οι σχέσεις των δύο χωρών είναι ρευστές, κάθε φορά που ένας από τους δύο ηγέτες είναι για κάποιο λόγο στριμωγμένος θα μπορεί να πετάει μια απειλή εθνικοπατριωτικού τύπου με την ελπίδα να τσιμπήσει κάτι στις δημοσκοπήσεις.
Η εικόνα στη χθεσινή συνέντευξη Τύπου δεν απομακρύνθηκε πολύ από αυτό το μοντέλο. Το κλίμα ήταν θερμό, οι προσφωνήσεις ευγενικές, οι συμφωνίες που υπογράφηκαν σημαντικές, αλλά οι δύο ηγέτες παρέμειναν σταθεροί στις θέσεις τους. «Είναι καιρός πια να αρθεί κάθε απειλή στις μεταξύ μας σχέσεις», είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, «είναι καιρός να κάνουμε μια σοβαρή συζήτηση για το εύρος των χωρικών σας υδάτων» θα μπορούσε να του απαντήσει, αν δευτερολογούσε, ο Ταγίπ Ερντογάν. «Υπάρχουν ακανθώδη, αλλά όχι άλυτα ζητήματα», τόνισε ο τούρκος πρόεδρος, «να κάνουμε τη μοίρα σύμμαχο» ευχήθηκε ο έλληνας Πρωθυπουργός.
Τι θα μείνει αφού κατακαθίσει η σκόνη; Η ελπίδα ότι, παρά την κούρσα των εξοπλισμών, μπορεί μια μέρα να βρεθεί μια λύση. Και το ερώτημα που τίθεται είναι με ποιον συνομιλητή θα προτιμούσε η ελληνική πλευρά να επιδιώξει αυτή τη λύση: με τον σημερινό πρόεδρο της γειτονικής χώρας, τον οποίο γνωρίζουμε, ή με τον διάδοχό του, που μπορεί να επιφυλάσσει εκπλήξεις;
Ο Ερντογάν είναι 71 ετών. Η υγεία του δεν είναι σπουδαία. Με βάση το Σύνταγμα δεν δικαιούται και νέα θητεία, αλλά ακόμη κι αν το παρακάμψει και επανεκλεγεί, είναι πιθανό να παραιτηθεί κάποια στιγμή υπέρ του διαδόχου που θα έχει επιλέξει, ο οποίος μπορεί να είναι ο Χακάν Φιντάν, ο νεότερος γιος του ή κάποιος άλλος. Ο διάδοχος αυτός μπορεί να προχωρήσει σε μια φιλελευθεροποίηση, τίποτα όμως δεν μας λέει ότι αυτό θα συνοδευτεί και από ανοίγματα προς την Ελλάδα. Τα ηγετικά στελέχη της αντιπολίτευσης, από την πλευρά τους, δεν έχουν πιο μετριοπαθείς θέσεις από τον πρόεδρο για τις ελληνοτουρκικές διαφορές, μερικοί μάλιστα είναι πιο σκληροί. Οποιος πιστεύει ότι ο πολιτικός που θα διαδεχθεί μια μέρα τον Ερντογάν θα πάρει τηλέφωνο τον έλληνα πρωθυπουργό και θα του πει «έχετε δίκιο για το casus belli, αύριο κιόλας θα εισηγηθώ στη Βουλή την άρση του», πλανάται πλάνην οικτράν.
Μήπως λοιπόν να αδράξουμε την ευκαιρία; Για να παραφράσουμε τη χθεσινή ατάκα του Μητσοτάκη, «αν όχι τώρα, πότε;».
