Πολλά από τα σημερινά προβλήματα υγείας αποδίδονται στην διατροφή και υπάρχουν πολυάριθμες απόψεις σχετικά με το ποια είδη τροφίμων συμβάλλουν σε αυτά περισσότερο. Όπως τα άγρια πρωτεύοντα θηλαστικά, έτσι και οι πρόγονοί μας πιθανώς ως καιροσκόποι τροφοσυλλέκτες εκμεταλλεύονταν τις πιο θρεπτικές τροφές στο περιβάλλον τους. Ακόμη και αν δεν γνωρίζουμε λεπτομέρειες για την διατροφή στην νεολιθική εποχή, υπάρχουν άφθονα στοιχεία για την πιο πρόσφατη.
Η τροφή πριν από 6.000 – 7.000 δεν είχε υποστεί την τεχνολογική επεξεργασία των σημερινών τροφίμων. Αυτά διαφέρουν τα μάλα και έχουν τις ανάλογες συνέπειες, ακόμη και αν αφορούν τα δημητριακά.
Ο Γιώργος Αντωνόπουλος, εκπρόσωπος Συνδέσμου Βιοκαλλιεργητών Θεσσαλίας, μιλά για μία τετραετή έρευνα, που διεξήχθη από τα Πανεπιστήμια Ιωαννίνων και Πατρών. Επί τέσσερα χρόνια έγιναν εργαστηριακές δοκιμές σε καρκινικά κύτταρα με τους αρχαίους σπόρους και τους σύγχρονους. Ερευνήθηκε η δράση των εκχυλισμάτων των αρχαίων γηγενών σπόρων σε σχέση με τους νεότερους, που καταναλώνονται σε πλήθος τροφίμων. «Εξετάστηκε η έκχυση δίκοκκου σπόρου σίτου σε καρκινικά κύτταρα, στα οποία διαπιστώθηκε αναστολή της δράσεως τους».
Όπως αναφέρει ο κ. Αντωνόπουλος γηγενείς ποικιλίες δημητριακών, είναι τα ντόπια σπόρια που έχουν επιβιώσει χωρίς την παραμικρή γενετική βελτίωση σε βάθος χιλιάδων ετών. Ούτε λόγος να γίνεται για την χρήση φυτοφαρμάκων και άλλων επικίνδυνων για την υγεία προσθέτων.
Αύριο στην Λάρισα θα πραγματοποιηθεί ημερίδα για την ενημέρωση κάθε ενδιαφερόμενου για τα οφέλη των γηγενών καρπών. Ενδεικτικά η πτισάνη, το αποφλοιωμένο κριθάρι για το οποίο έγραψε ο Ασκληπιοός και ο Διοσκουρίδης χρησιμοποιείτο στην αρχαιότητα για την θεραπεία πολλών ασθενειών, διεγείρει το ήπαρ και το λεμφικό σύστημα, βοηθά στην αποτοξίνωση και στην ανάπτυξη μυϊκής μάζας. «Το μικροβίωμα του σπόρου και του ανθρώπινου οργανισμού πρέπει να βρίσκονται σε απόλυτη αρμονία».
Υπάρχει ενδιαφέρον για την διατήρηση αυτών των καλλιεργειών, αλλά με τις υφιστάμενες συνθήκες είναι δύσκολο να εφαρμοστούν οι αρχαίες – νέες σπορές από μια υπολογίσιμη μάζα αγροτών.
Εκ των πραγμάτων αυτά που καταναλώνονται στην ΕΕ απέχουν έτη φωτός από αυτό που θα έπρεπε. Σε ένα περιβάλλον τύποις νόμιμο έρχεται η Συμφωνία Mercosur για μία αγορά εμπορίου με πέντε χώρες της λατινικής Αμερικής: Αργεντινή, Βολιβία, Βραζιλία, Παραγουάη και Ουρουγουάη. Πέραν του ανταγωνισμού των τιμών εις βάρος των ευρωπαίων παραγωγών, το ζήτημα αφορά την υγεία όλων των Ευρωπαίων. Πρωταγωνιστές οι Γερμανοί και οι Ισπανοί είτε ως αυτοκινητοβιομηχανίες είτε ως βιομηχανίες χημικών, είτε ως πρώην αποικιοκράτες που συντάσσονται με συγκεκριμένα καθεστώτα στην νότιο Αμερική και αυτό περιλαμβάνει και τις κατ’ όνομα προοδευτικές κυβερνήσεις. Οι διακηρύξεις π.χ. της Βραζιλίας με τις προσφάτως εκδηλωμένες περιβαλλοντικές της ευαισθησίες, πέφτουν στο κενό, αφού συνεχίζει την αποψίλωση του Αμαζονίου και επεκτείνει τις καλλιεργήσιμες εκτάσεις εις βάρος των ιθαγενών ινδιάνων, προκειμένου να καλλιεργεί και να εξάγει σόγια στην Κίνα.
Όσον αφορά την Mercosur έχει διττό στόχο, πέραν των κερδών για συγκεκριμένες ομάδες ευρωπαϊκών κρατών. Εξάγει στην λατινική Αμερική τα απαγορευμένα στην Ευρώπη επικίνδυνα φυτοφάρμακα από γερμανικές βιομηχανίες, όπως η Bayer και Ισπανικές, όπως οι Francisco Aragón, Industrias Químicas del Vallés, και διανομείς/κατασκευαστές όπως η Futureco SL, η General Química SA, η Atlántica Agrícola, η Probelte κ.ά. Τα προϊόντα που θα εισάγονται, έχοντας ψεκαστεί με αυτά τα φυτοφάρμακα, παρακάμπτουν την ευρωπαϊκή νομοθεσία ως προς τους κανόνες ασφαλείας, αλλά διασφαλίζουν τεράστια κέρδη για τους κολοσσούς του κλάδου. Επιπλέον, οι γερμανικές και Ισπανικές αυτοκινητοβιομηχανίες θα ξεφορτωθούν στην νότιο Αμερική τον στόλο των οχημάτων που κινούνται με ορυκτά καύσιμα και θα τρέξουν τις νέες τεχνολογίες των ηλεκτρικών, που δεν παρουσιάζουν ιδιαίτερη ζήτηση. Με στόχο να καμφθούν οι ενστάσεις της Ιταλίας με τις αμφίσημες τοποθετήσεις της πρωθυπουργού Μελόνι, οι Βρυξέλες θα δώσουν 75 εκατ. ευρώ στους Ιταλούς αγρότες. Το αντάλλαγμα είναι μηδαμινό σε σχέση με τις συνέπειες. Άγνωστο τι θα γίνει με τους λοιπούς ευρωπαίους του πρωτογενούς τομέα και με τα εκατομμύρια των πολιτών, που θα επιλέγουν το φτηνό λατινοαμερικάνικο προϊόν με αντάλλαγμα την υγεία τους. Αυτό το κόστος θα το πληρώσει κάθε κράτος και κυβέρνηση στο πολλαπλάσιο.
Μόλις πρίν από λίγες ημέρες το Δικαστήριο της ΕΕ δια της πλαγίας τοποθετήσεως του (…may not be applied…) άφησε ανοικτό το θέμα της χρήσεως της κυπερμεθρίνης (cypermethrin) ενός εντομοκτόνου, εξαιρετικά τοξικού για τις μέλισσες και τους υδρόβιους οργανισμούς και ύποπτο για την πρόκληση διαταραχών του ανθρώπινου ενδοκρινικού συστήματος. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη μέλη, στροβιλιζόμενοι στους διαδρόμους των λόμπι επιτρέπουν την χρήση επικίνδυνων χημικών, αγνοώντας τα επιστημονικά δεδομένα και τις ενστάσεις της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των τροφίμων (EFSA), σχετικά με την υγεία των πολιτών και την προστασία του περιβάλλοντος.[1]
Φωτογραφίες: ΑΠΕ-ΜΠΕ
[1] Plant protection products: the temporary extension of the approval of active substances may not be applied on an automatic or systematic basis, Judgments of the General Court in Cases T-412/22, Luxembourg, 19 November 2025, https://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2025-11/cp250143en.pdf
www.ertnews.gr
